Thực hiện Chương trình hành động quốc gia của Việt Nam về đăng ký và thống kê (CRVS) hộ tịch giai đoạn 2026 – 2030 ban hành kèm theo Quyết định số 2836/QĐ-TTg ngày 31/12/2025 của Thủ tướng Chính phủ; hiện nay, Bộ Tư pháp và Bộ Y tế đã hoàn thiện việc nâng cấp phần mềm và các giải pháp kỹ thuật, đảm bảo hệ thống sẵn sàng thực hiện việc kết nối, chia sẻ dữ liệu tử vong thông suốt giữa Phần mềm thống kê Y tế và Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử.
Đây là tiền đề quan trọng để các địa phương triển khai kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa ngành y tế và ngành tư pháp, tiến tới việc đăng ký khai tử chủ động theo quy định của Luật hộ tịch năm 2026, có hiệu lực kể từ ngày 01/3/2027.
Thực tế số liệu tử vong ghi nhận bởi ngành Y tế và Tư pháp
Tầm quan trọng của việc đăng ký khai tử, số liệu tử vong:
Việc đăng ký khai tử không chỉ giúp gia đình người chết thuận lợi trong việc thực hiện các thủ tục pháp lý, đảm bảo quyền lợi mà còn có vai trò quan trọng trong công tác quản lý Nhà nước và ban hành các chính sách phù hợp.
Nguyên nhân tử vong là một trong những chỉ số y tế cơ bản để đo lường tình trạng sức khỏe của quốc gia và tại địa phương.
Thông tin về tử vong, nguyên nhân tử vong giúp xác định các ưu tiên về sức khỏe để lập kế hoạch, phát triển chính sách y tế công cộng, phân bổ nguồn lực và đưa ra các can thiệp y tế phù hợp bao gồm cả sự xuất hiện của các dịch bệnh mới nổi, theo dõi giám sát các chỉ tiêu phát triển bền vững.
Ý nghĩa của mô hình chia sẻ dữ liệu tử vong giữa cơ quan y tế và cơ quan tư pháp:
Việc kết nối, chia sẻ dữ liệu tử vong thông suốt giữa Phần mềm thống kê Y tế và Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử sẽ góp phần cải thiện tính đầy đủ, kịp thời của việc đăng ký khai tử ngành tư pháp và số liệu tử vong ghi nhận bởi ngành y tế; đồng thời cải thiện tính thống nhất về số liệu tử vong tại Việt Nam, góp phần thực hiện mục tiêu của chương trình hành động quốc gia CRVS.
Trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng, nhằm bảo đảm triển khai kịp thời, đồng bộ, hiệu quả việc kết nối, chia sẻ dữ liệu tử vong giữa cơ quan y tế và cơ quan tư pháp, Sở Tư pháp đã phối hợp với Sở Y tế và UBND các xã, phường, đặc khu triển khai thực hiện việc kết nối, chia sẻ dữ liệu tử vong.
Đối với cơ quan tư pháp, sẽ có trách nhiệm tiếp nhận dữ liệu tử vong từ cơ quan y tế: Phần mềm thống kê y tế của Bộ Y tế sẽ định kỳ thực hiện tự động đồng bộ dữ liệu tử vong tại các cơ quan y tế sang phần mềm Đăng ký và quản lý hộ tịch dùng chung của Bộ Tư pháp. Công chức tư pháp – hộ tịch tại các địa phương có thể xem được thông tin của các trường hợp tử vong được gửi đến đơn vị mình, qua đó phục vụ việc theo dõi, thống kê, liên hệ vận động người dân đi đăng ký khai tử cho những trường hợp chưa được đăng ký (Việc tiếp nhận thông tin tử vong không làm thay đổi quy trình xử lý hồ sơ đăng ký khai tử).
Đối với việc chia sẻ dữ liệu đăng ký khai tử: Sau khi quá trình đăng ký cấp trích lục khai tử hoàn thành thì Phần mềm đăng ký, quản lý hộ tịch dùng chung sẽ tự động đồng bộ dữ liệu đăng ký khai tử theo địa bàn nơi đăng ký sang cơ quan y tế tương ứng, cơ quan y tế cập nhật và hoàn tất thông tin tử vong do tư pháp chuyển sang mà y tế chưa có dữ liệu, góp phần đồng bộ, thống nhất dữ liệu tử vong tại địa phương.
Việc triển khai mô hình chia sẻ dữ liệu tử vong giữa cơ quan y tế và cơ quan tư pháp góp phần tăng tỷ lệ đăng ký khai tử, xác định nguyên nhân tử vong nhằm hướng đến mục tiêu hướng đến năm 2030 tất cả sự kiện tử đều được đăng ký, nguyên nhân tử vong được ghi nhận đầy đủ, góp phần thực hiện hiệu quả Chương trình hành động quốc gia của Việt Nam về đăng ký và thống kê hộ tịch giai đoạn 2026 – 2030 ban hành kèm theo Quyết định số 2836/QĐ-TTg ngày 31/12/2025 của Thủ tướng Chính phủ, Đề án phát triển ứng dụng dữ liệu về dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia cũng như cam kết của Việt Nam về khung hành động đăng ký thống kê hộ tịch khu vực Châu Á – Thái Bình Dương.
Lê Huân – Phòng Hành chính tư pháp