Ngày 23/4/2026, Quốc hội khóa XVI biểu quyết thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thi đua, khen thưởng (Luật số 06/2026/QH16). Luật Thi đua khen thưởng sửa đổi 2026 sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Thi đua khen thưởng 2022; hiệu lực thi hành từ ngày 01/10/2026.
Hội nghị tổng kết công tác thi đua - khen thưởng năm 2025 và triển khai nhiệm vụ năm 2026 của Cụm thi đua miền Trung - Tây Nguyên (Hà Tĩnh, Đắk Lắk, Thanh Hóa, Nghệ An, Quảng Trị, Quảng Ngãi, Gia Lai, Khánh Hòa và Lâm Đồng)
Các điểm mới tập trung cải cách hành chính, bỏ tỷ lệ cứng, thay đổi tiêu chí "Chiến sĩ thi đua", và minh bạch hóa thủ tục. Dưới đây là một số điểm mới Luật Thi đua khen thưởng sửa đổi 2026:
Thứ nhất, Luật sửa đổi hoàn thiện nguyên tắc khen thưởng theo hướng thực chất hơn (Sửa đổi, bổ sung điểm c và điểm d khoản 2 Điều 5 Luật Thi đua khen thưởng 2022)
Một trong những điểm mới đáng chú ý của Luật sửa đổi năm 2026 là sửa đổi nguyên tắc thi đua, khen thưởng tại Điều 5 theo hướng bảo đảm khen thưởng đúng người, đúng thành tích, tránh hình thức, cào bằng. Luật bổ sung quy định: “thành tích đến đâu khen thưởng đến đó”, đồng thời cho phép một hình thức khen thưởng có thể được tặng nhiều lần cho một đối tượng nếu tiếp tục lập thành tích mới. Luật cũng nhấn mạnh không khen thưởng nhiều lần, nhiều hình thức cho cùng một thành tích, trừ trường hợp khen thưởng công trạng. Đây là điểm mới quan trọng nhằm khắc phục tình trạng “dồn thành tích”, “khen thưởng chồng lắp” đang tồn tại trong thực tiễn.
Bên cạnh đó, Luật năm 2026 đặc biệt nhấn mạnh việc ưu tiên khen thưởng cho: Người lao động trực tiếp; Tập thể, cá nhân công tác ở vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo; Các mô hình đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; Những cá nhân, tập thể có đóng góp thiết thực vì lợi ích chung. Điểm mới này thể hiện rõ quan điểm lấy hiệu quả thực tiễn làm thước đo trong công tác thi đua, khen thưởng.
Thứ hai, Luật làm rõ hơn các loại hình khen thưởng (sửa đổi, bổ sung khoản 1 và khoản 3 Điều 8 Luật Thi đua khen thưởng 2022)
So với Luật năm 2022, Luật sửa đổi năm 2026 đã điều chỉnh, làm rõ nội hàm của nhiều loại hình khen thưởng. Đối với “khen thưởng công trạng”, Luật xác định rõ đây là hình thức khen thưởng dành cho cá nhân, tập thể có quá trình phấn đấu liên tục, tích lũy nhiều thành tích và được ghi nhận thông qua tổng kết phong trào thi đua thường xuyên cùng kết quả đánh giá hằng năm. Điều này giúp việc xét khen thưởng có cơ sở cụ thể hơn, hạn chế cảm tính.
Luật cũng bổ sung khái niệm “khen thưởng chuyên đề”, gắn với việc phục vụ nhiệm vụ chính trị của Đảng, Nhà nước, bộ, ngành, địa phương trong từng giai đoạn cụ thể. Quy định này tạo cơ sở pháp lý thuận lợi hơn cho việc tổ chức các phong trào thi đua theo chuyên đề, đột xuất, phù hợp yêu cầu thực tiễn.
Hội nghị công tác xây dựng Đảng năm 2025 và triển khai nhiệm vụ năm 2026
tại Đảng bộ Sở Tư pháp tỉnh Lâm Đồng
Thứ ba, sửa đổi tiêu chuẩn xét, tặng danh hiệu thi đua (Sửa đổi, bổ sung Điều 21, Điều 22, Điều 23, Khoản 1 Điều 29 Luật Thi đua khen thưởng 2022)
Luật năm 2026 đã điều chỉnh tiêu chuẩn xét tặng nhiều danh hiệu thi đua theo hướng cụ thể, linh hoạt và sát thực tế hơn, cụ thể: Đối với danh hiệu “Chiến sĩ thi đua Bộ, ban, ngành, tỉnh”, Luật bổ sung quy định công nhận những sáng kiến hoặc nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo có hiệu quả, có khả năng nhân rộng.
Ngoài ra, nhiều tiêu chí mới cũng được bổ sung như: Thực hiện tốt dân chủ ở cơ sở; Thực hành tiết kiệm, chống lãng phí; Phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; Chăm lo đời sống vật chất, tinh thần cho tập thể. Các tiêu chuẩn này cho thấy công tác thi đua, khen thưởng không chỉ đánh giá kết quả chuyên môn mà còn gắn với trách nhiệm xây dựng văn hóa công vụ, đạo đức công vụ và xây dựng tổ chức trong sạch, vững mạnh.
Thứ tư, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trong công tác thi đua, khen thưởng (sửa đổi, bổ sung Điều 73, 74, 75, 79, 80, 81, 83, 84, 85 Luật Thi đua khen thưởng 2022)
Một điểm nổi bật khác của Luật sửa đổi, bổ sung năm 2026 là tăng cường phân cấp, phân quyền cho bộ, ngành, địa phương. Luật cho phép các bộ, ngành, tỉnh chủ động quy định chi tiết tiêu chuẩn xét tặng bằng khen, giấy khen phù hợp với đặc thù thực tiễn của từng lĩnh vực, từng địa phương.
Đồng thời, Luật cũng mở rộng thẩm quyền quyết định hoặc ủy quyền quyết định tặng nhiều danh hiệu thi đua, hình thức khen thưởng cho người đứng đầu các cơ quan, đơn vị. Đây là bước cải cách quan trọng nhằm giảm thủ tục hành chính, tăng tính chủ động và nâng cao trách nhiệm của các cấp, các ngành trong công tác thi đua, khen thưởng.
Lễ tuyên dương “Thanh niên tiên tiến làm theo lời Bác” Ủy ban nhân dân tỉnh Lâm Đồng giai đoạn 2025- 2026
Thứ năm, Luật bổ sung yếu tố khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số
Luật sửa đổi, bổ sung năm 2026 đã bổ sung mạnh mẽ yếu tố: Ứng dụng khoa học, công nghệ; Đổi mới sáng tạo; Chuyển đổi số. Đây được xem là một bước chuyển rất quan trọng, phù hợp với chủ trương phát triển đất nước trong thời kỳ chuyển đổi số quốc gia và kinh tế tri thức.
Các tiêu chí mới được đưa vào nhiều điều khoản liên quan đến xét tặng danh hiệu thi đua, bằng khen và các hình thức khen thưởng khác. Điều này đồng nghĩa với việc các sáng kiến chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ, cải tiến kỹ thuật, đổi mới phương thức quản lý sẽ có điều kiện được ghi nhận, tôn vinh nhiều hơn.
Thứ sáu, hoàn thiện quy định về hiện vật khen thưởng (sửa đổi, bổ sung Điều 12 Luật Thi đua khen thưởng 2022)
Luật sửa đổi, bổ sung năm 2026 đã sửa đổi Điều 12 về hiện vật khen thưởng theo hướng đầy đủ và chặt chẽ hơn. Theo đó, hiện vật khen thưởng được xác định là sản phẩm đặc biệt do Nhà nước bảo hộ, bao gồm huân chương, huy chương; huy hiệu của danh hiệu vinh dự nhà nước, danh hiệu “Chiến sĩ thi đua toàn quốc”; kỷ niệm chương; bằng, cờ, giấy khen của các danh hiệu thi đua và hình thức khen thưởng.
Thứ bảy, Bãi bỏ, thay thế một số cụm từ tại Luật Thi đua khen thưởng 2022
Luật sửa đổi, bổ sung năm 2026 đã bãi bỏ, thay thế những từ, cụm từ không còn phù hợp khi thực hiện sắp xếp bộ máy chính quyền 02 cấp.
Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thi đua, khen thưởng năm 2026 là bước hoàn thiện quan trọng nhằm đổi mới mạnh mẽ công tác thi đua, khen thưởng theo hướng thực chất, công bằng, minh bạch và phù hợp yêu cầu phát triển đất nước trong thời kỳ mới. Luật đã đáp ứng các yêu cầu đề ra về hoàn thiện pháp luật về thi đua, khen thưởng sau khi thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy trong hệ thống chính trị và thực hiện mô hình chính quyền địa phương 02 cấp; thể chế hóa các yêu cầu đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trong hệ thống chính trị theo các Kết luận, chỉ đạo của Đảng, tạo sự linh hoạt, chủ động, tự chịu trách nhiệm trong công tác thi đua, khen thưởng; thể chế hóa các Nghị quyết trụ cột của Đảng vào Luật Thi đua, khen thưởng tạo đột phá phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới; giải quyết một số vấn đề khó khăn, vướng mắc, bất cập trong triển khai thực hiện qua đó, khen thưởng kịp thời tập thể, cá nhân có thành tích trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Trang Võ- Văn phòng Sở