Khai tử không chỉ đơn thuần là một thủ tục hành chính sự vụ; việc đăng ký khai tử kịp thời và chính xác có ý nghĩa thiết thực giúp những người có quyền, nghĩa vụ liên quan tiến hành suôn sẻ các thủ tục pháp lý về dân sự, hành chính và nhân thân, bảo vệ tối đa quyền và lợi ích hợp pháp của công dân. Đồng thời, công tác này còn giữ vai trò nền tảng, cung cấp dữ liệu chính xác giúp các cơ quan quản lý Nhà nước nắm bắt tình hình biến động dân cư, từ đó hoạch định và ban hành các chính sách phát triển kinh tế - xã hội phù hợp với thực tiễn.
Trên cơ sở hướng dẫn của Sở Tư Pháp tỉnh Lâm Đồng (Công văn số 83/STP-HCTP ngày 13/01/2026) về việc hướng dẫn nghiệp vụ đăng ký khai tử; Chủ tịch UBND xã Phan Rí đã ban hành quyết định thành lập Tổ xác minh các sự kiện hộ tịch trên địa bàn (Quyết định số 373/QĐ-UBND ngày 04/02/2026, được kiện toàn tại Quyết định số 2634/QĐ-UBND ngày 28/8/2026).
Qua theo dõi quản lý nhà nước về lĩnh vực tư pháp, Sở Tư pháp ghi nhận đây là một trong những điểm sáng, cách làm hiệu quả của địa phương trong giải quyết các thủ tục hành chính tại cơ sở. Mô hình này mang ý nghĩa thiết thực trong bối cảnh triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, quy mô dân số tăng lên và địa bàn rộng hơn so với trước đây.
Tổ xác minh do Lãnh đạo Văn phòng HĐND và UBND xã làm Tổ trưởng; Tổ phó là chuyên viên phụ trách công tác hộ tịch; các thành viên gồm Cảnh sát khu vực và Trưởng các thôn trên địa bàn xã. Theo Quyết định số 2634/QĐ-UBND ngày 28/8/2026, Tổ xác minh có các nhiệm vụ trọng tâm:
Xác minh thực tế và lập biên bản xác minh đối với các trường hợp chết nhưng chưa có thông tin hồ sơ, dữ liệu khai tử, không có thông tin đăng ký thường trú trước đó hoặc chưa đảm bảo các hồ sơ, thủ tục theo quy định; Yêu cầu người đăng ký có giấy cam đoan về tính chính xác của thông tin, tài liệu cung cấp để thực hiện việc đăng ký khai tử; Phân công thành viên trong tổ tiếp tục hướng dẫn quy trình, thủ tục đăng ký khai tử theo đúng quy định tại Thông tư số 04/2020/TT-BTP ngày 28/5/2020 của Bộ Tư Pháp và Nghị định số 123/2015/NĐ-CP ngày 15/11/2015 của Chính phủ.
Theo báo cáo thống kê tại xã Phan Rí Cửa, từ đầu năm 2026 đến nay, Tổ xác minh đã hỗ trợ và hướng dẫn trên 100 trường hợp đăng ký khai tử cho người chết đã lâu trên địa bàn.
Việc thành lập Tổ xác minh không chỉ giải quyết kịp thời thủ tục hành chính cho người dân mà còn hướng đến mục tiêu năm 2030, 100% sự kiện tử vong đều được đăng ký. Qua đó, góp phần thực hiện hiệu quả Chương trình hành động quốc gia của Việt Nam về đăng ký và thống kê hộ tịch giai đoạn 2026 – 2030 (theo Quyết định số 2836/QĐ-TTg ngày 31/12/2025 của Thủ tướng Chính phủ), Đề án phát triển ứng dụng dữ liệu về dân cư, cũng như thực hiện cam kết của Việt Nam về khung hành động đăng ký thống kê hộ tịch khu vực Châu Á – Thái Bình Dương.
Tổ xác minh làm việc tại địa bàn dân cư
Từ mô hình điểm của xã Phan Rí Cửa, Sở Tư pháp khuyến nghị UBND các xã, phường, đặc khu trên địa bàn tỉnh có thể nghiên cứu, vận dụng linh hoạt phù hợp với điều kiện, tình hình thực tế của từng địa phương.
Kim Oanh – Phòng HCTP